La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Luca/Luca 1

Da Wikisource.
Jump to navigation Jump to search

Luca[modifiché]

1[modifiché]

Introdussion[modifiché]

11A son tanti coj ch'a son pijasse l'incombensa[1] 'd buté 'nsema ‘n racont dij fàit ch'a son compisse an tra 'd noi. 2Për fé lòn, a l'han dovrà le testimonianse ch'a son stane tramandà da coj ch'a j'ero stàit con ël Signor fin-a dal prinsipi e che peui a son dventà 'd ministr[2] ëd la Paròla. 3A l'é parèj ch' i l’hai decidù ‘dcò mi ‘d fè d’arsèrche precise antorn a tut lòn ch'a l'é rivaje fin-a dal prinsipi e 'd butelo për ëscrit dandje n'ardriss. Tut sòn i l'hai falo për ti, bin ëstimà Teòfil, 4përch' it peusse conòsse con certëssa[3] lòn ch'a l'han mostrate.

Anonsi a Zacarìa dla nassita ëd Gioan[modifiché]

5Al temp d’Eròd, re dla Giudea, a-i era ‘n sacerdòt për nòm Zacarìa, dl'órdin[4] ëd coj d’Abìa[5]. Soa fomna a l'era na dissendenta d’Aron e as ciamava Elisabeta. 6A j’ero tuti doi giust dëdnans a Nosgnor e a vivìo sensa rimprocc conforma[6] a tùit ij comandament e prescrission dël Signor. 7Tutun, a l’avìo nen ëd masnà përché Elisabeta a podìa nen avejne e tuti doi a j'ero già pitòst anans con j’agn.

8Ora, antramentre che Zacarìa a selebrava j’uffisi divin dëdnans a Nosgnor perché sò órdin a l'avìa sò torn ëd ròlo, conforma l’usansa dël sacerdòssi 19a l'han tirà a sòrt e a l'é tocà a chiel ëd dovej intré ant ël leugh pì sant dël Templ për fé l’oferta dl’ancens. 10A-i era col dì-lì tanta gent[7] ch'a stasìa da fòra për preghé ant l'ora dl'oferta dl'ancens[8]. 11A l'é pròpi 'n col moment-lì che n'àngel[9] dël Signor a l'é fasse vëdde da chiel tenendse a la drita dl'autar ëd l'ancens. 12Zacaria, quand ch'a l'ha vëddulo, a l'é restane stravirà e a l'é sburdisse nen pòch, 13ma l’àngel a l’ha dije: “Àbie nen tëmma, Zacarìa, toa preghiera a l’è staita esaudìa: toa fomna at darà ‘n fieul ch'it ciameras Gioann. 14It n'avras na contentëssa granda e tanti as arlegreran për soa nàssensa, 15përché chiel a sarà grand ëdnans a Nosgnor. Chiel a dovrà mai bèive 'd vin o 'd licor[10], ma a sarà ampinì dlë Spìrit Sant fin-a da prima dla nàssita[11]. 16Chiel a farà artorné tanti Israelita a Nosgnor sò Dé ‘d lor[12]. 17Chiel a marcerà dëdnans a Nosgnor animà da lë spìrit e da la potensa 'd Elìa[13], a farà torna viré ij cheur dij pare anvers ij fieuj e dij dzubidient[14] a la saviëssa dij giust, e tut sossì për pronteje a Nosgnor un pòpol bin dispòst.

18Anlora Zacarìa a dis a l'àngel: "Com é-lo ch'a podrìa mai rivé lòn ch'it më dise[15]? Përch' i son vej e 'd cò mia fomna a l'é veja". 19L’Angel a l’ha risponduje: “I son Gabriel[16]. I stago dëdnans a Nosgnor: a l'é chiel che l'ha mandame për parlete e për dete ste bon-e neuve. 20Tutun, për motiv ch'it l'has nen chërdù a mie paròle, ch'as compiran quand ch'a na sarà l'ora, it restras mut, it podras pi nen parlé fin-a al dì che ste còse a rivran”.

2121 Ora ël pòpol a spetava Zacarìa e a së stupìa che chiel a tardèissa tant a seurte dal leugh pì sant dël Templ. 22Quand che peui a l'é surtì e a podìa nen parleje, a l'han capì che, ant ël leugh santissim, chiel a l'avìa avù na quaich vision. A fasìa mach ëd gest ma a podìa nen parlé. 23Finì ij dì ëd sò servissi, Zacarìa a l'é tornass-ne a ca,

24Dòp un pò 'd temp, Elisabeta, soa fomna, a l'é restà ansenta e a l'é tenusse stërmà da tùit apopré sinch mèis. Chila a l'ha dit: 25"Sossì a l'é lòn che Nosgnor a l'ha fàit për mi an ësto temp: a l'ha fame la grassia 'd gaveme la vërgògna 'd nen podèj caté 'd masnà!".

Anonsi dla nàssita dël Mëssìa[modifiché]

26Ant ël meis ch'a fà ses ëd la gravidansa d'Elisabeta l'àngel Gabriel a l'é stàit mandà da Nosgnor a Nasaret, na borgià dla Galilea, 27da na fijëtta da marié[17] ch'as ciamava Marìa. A l'era stàita ampromëttùa an mariagi a n'òm ëd la dissendensa 'd David për nòm Giusèp. 28E l'àngel, essend intrà ant ël pòst andoa chila a stava, a-j dis: "It saluto, ti ch’it ses favorìa da la grassia. Nosgnor a sia con ti![18]". 29Tutun, chila a l'é restà stravirà për motiv ëd ste paròle, e a pensava còsa mai a vorèissa dì un salut parèj. 30L'àngel a l'ha dije: "Marìa, àbie nen tëmma, përché ti 't l'has trovà grassia dëdnans a Nosgnor[19]. 31Scota: Ti 't concepiras[20] e butras al mond un fieul e it lo ciameras Gesù[21]. 32A sarà 'n grand, a sarà ciamà Fieul dël Pì-Àut e Nosgnor Dé a-j darà 'l tròno ëd David, Sò antìch[22]. 33A regnerà an su Israel[23] për sèmper, e Sò regn a l'avrà mai pì fin". 34Antlora Marìa a l'ha dije a l'àngel: "Com é-lo che lolì a podrìa riveme? I son mai stàita con n'òm[24]". 35L'àngel a l'ha rësponduje: "Lë Spirit Sant a travajerà an ti[25] e la potensa dël Pì-Àut at farà ombra[26]. Për col motiv-lì Col ch'a nasrà da ti a sarà sant e a sarà ciamà 'l Fieul ëd Dé. 36E varda, Elisabeta, toa cusin-a, a speta 'dcò chila 'n cit, vèja coma ch'a l'é! A l'é già ant ël mèis ch'a fa ses ëd soa gravidansa, pròpi chila che tùit a disio ch'a podìa nen avej 'd masnà! 37A-i é gnente che Nosgnor peussa nen fé[27]!". 38Antlora Marìa a l'ha dit: "I son la serva ëd Nosgnor, ch'am sia fàit conform' a toa paròla". An col moment-là l'àngel a l'é partiss-ne.

Marìa e Elisabeta[modifiché]

39Ora, an col temp-là, Marìa a l'é alvasse e a l'é andàita 'n pressa an Giudea, fin-a a 'n paisòt an tra le colin-e. 40Là a l'é intrà ant la ca 'd Zacarìa e a l'ha salutà Elisabeta. 41E a l'é rivà che giusta 'nt ël moment che Elisabeta a l'ha sentù 'l salut ëd Marìa, ël cit ch'a l'avìa 'n pansa a l'ha fàit coma 'n sàut e Elisabeta a l'é stàita ampinìa dë Spirit Sant. 42Elisabeta a l'ha sclamà a vos àuta: "Nosgnor a l'ha benedite ëd pì ch' ògni àutra fomna e benedìa a l'é toa masnà[28]. 43Com' é-lo che la mare 'd mè Signor am fà l'onor ëd ven-e a feme na visita[29]? 44Përchè tut sùbit che 'l son ëd toa vos a l'é rivà a mie orije, ël cit ch'i l'hai an pansa a l'é sautà 'd gòj! 45Ora, beata a l'é cola ch' a l'ha chërdù che lòn che 'l Signor a l'ha dije a l'é sicur ch'as compirà".

El cant ëd Làuda 'd Maria (Magnificat)[modifiché]

46E Marìa a l'ha dit[30]:

"L'ànima mia magnifica Nosgnor. 47e mè spìrit as arlegra an Nosgnor, mè Salvator 48perchè chiel a l'ha vardà con favor a l'ùmil condission ëd soa serva. D'adess anans tute le generassion am ciamran beata, 49përché 'l Potent a l'ha fame 'd grande còse e Sò Nòm a l'é sant. 50Da na generassion a l'àutra Nosgnor as mostra misericordios anvers a coj ch'a l'han ëd riguard për chiel[31]. 51A l'ha dimostrà potensa con Sò bras: a l'ha sbërgiairà j'orgojos e j'arogant, 52a l'ha tirà giù ij prinsi dai sò tròno e a l'ha esaltà coj ch'a son ùmij. 53A l’ha gavà la fam a j’afamà, a l’ha mandà via jë sgnor a man veuide. 54A l'ha giutà Israel, Sò servitor, arcordandse ëd soa misericòrdia, 55cola ch'a l'avìa promettula ai nòstri antich, a Abraham e a soa dissendensa për sèmper[32]".

56A l'é parèj che Marìa a l'é stàita con Elisabeta apopré tre mèis e peui a l'é tornass-ne a soa ca.

La nassita ‘d Giovan ël Batista[modifiché]

57Për Elisabeta a l’è rivaje peui ‘l temp dël part e a l'ha butà 'l mond un fieul. 58Ij sò avzin e ij parent a l'han sentù che Nosgnor a l'avìa faje na grassia[33] e as n'arlegravo ansem' a chila. 59E a l'é rivà che, passà eut dì da la nàssita, a son andàit a fé sirconcide 'l cit[34], e a vorìo ciamelo Zacarìa, dal nòm ëd sò pare, 60ma soa mare a-j fasìa oposission e a disìa: "Nò, as ciamrà Gioann". 61A l’han replicà: “Ma a-i è gnun ëd toa parentela ch'as ciama con ës nòm”. 62Antlora a l'han fàit segn a sò pare për savèj coma che chiel a vorìa ch' ël cit as ciamèissa. 63Chiel a l'ha fasse dé na taulëtta 'd sira e a l'ha scrivù: "Sò nòm a l'é Gioann". E tùit a na son ëstàit maravijà. 64pròpi an col istèss moment soa boca a l'é duvertasse e soa lenga a l'é dësgropàsse 'd manera ch' a parlava an ringrassiand-ne Nosgnor. 65Tùit j'avzin a-j na son ëstàit ësbërlondì e për tuta la region dle colin-e dla Giudea as parlava dë ste còse. 66Coj ch 'a l'han sentije a l'han goernaje ant ël cheur e a disìo: “Còsa n'a sarà-lo 'd cola masnà?”. An efet, la man ëd Nosgnor a l’era con chiel.

Làuda ëd Zacarìa e predission[modifiché]

67Antlora Zacaria, sò pare, a l'é stàit ampinì dlë Spirit Sant e a l'ha profetisà con ëste paròle:

68"Ch'a sia benedì Nosgnor, ël Dé d'Israel, përchè ch'a l'ha visità e liberà Sò pòpol, 69e përché a l'ha fane seurte un Salvator potent ant la cà 'd David, sò servitor. 70Conforma lòn ch'a l'avìa nunsià dai temp antich për la boca 'd Sò sant profeta, 71ch'i sarìo stàit salvà dai nòstri nemis, da le man ëd tùit coj ch' an veulo mal. 72Nosgnor a l'ha falo për mostré ai nòstri antich soa misericòrdia e për arcordesse 'd soa santa aleansa, 73ël giurament ch'a l'ha fàit a Abraham nòstr pare. Costa aleansa a a promet d’acordene che 74nojàutri, liberà da le man dij nòstri nemis, i Lo servirìo sensa timor, 75con santità e giustissia dëdnans a chiel, për tùit ij nòstri dì. 76E ti, pcita masnà, it saras ciamà 'l profeta dël Pì-Àut, përché ti 't andras dë 'dnans a Nosgnor për pronteje la stra[35], 77e për dé la conossensa dla salvëssa a sò pòpol ant la remission dij sò pecà. 78Grassie a la bontà misericordiosa 'd nòstr Dé, la lus matinal dël cél a l'é 'n camin ch'a seurt d'impit an sù nojàutri, 79për anluminé coj ch'a stan ant ël top e a l'ombra dla mòrt e për guidé ij nòstri pas an sël sënté dla pas".

80E 'l fiolin a chërsìa e a dventava fòrt ant lë spìrit, e a l'ha vivù ant le region deserte fin-a al dì 'd sòa manifestassion a Israel.

Nòte[modifiché]

  1. O "intraprende", "pijà l'inissiativa".
  2. O "servitor".
  3. O "arconòsse la certëssa", "it l'àbie la certëssa", "it l'abie la conferma".
  4. O "rangh", "ragrupament sacerdotal".
  5. Cfr. 1 Crònache 24:10.
  6. Let. "a marciavo", "a osservavo", a l'avìo 'n stile 'd vita conform a".
  7. O "tut ël pòpol", "ël pòpol", "assamblament ëd gent".
  8. O "ant l’ora dl’incens".
  9. O "l'Àngel dël Signor" (categoria teològica a part).
  10. Beivande ch'a l'àbio dë spìrit. Cfr. Numeri 6:3.
  11. O "già mentre a sarà drinta a soa mare".
  12. O "fieuj d'Israel".
  13. Malachìa 4:5-6.
  14. Ij cheur ëd coj ch'a ubidisso nen a Nosgnor.
  15. O "Ma come i podrai mi conòslo?".
  16. Cfr. Daniel 8:16; 9:21.
  17. O "vèrgin".
  18. Cfr. Maté 1:18.
  19. O "ël favor". Edcò: "përchè Nosgnor a l’ha sernute!".
  20. Let. "concepiras an tò vènter".
  21. Cfr. Maté 1:21.
  22. O "pare". Cfr. 2 Samuel 7:12-13,16; Isaia 9:7.
  23. O "ca 'd Giacòb".
  24. O "i conòsso gnun òm".
  25. O "A vnirà an su ti".
  26.  L'espression "at farà ombra" as arfà a la gloriosa presensa 'd Nosgnor  ch'a travaja (Esod 40:34-35; Salm 91:4). 
  27. Cfr. Génesi 18:14.
  28. O "Ël frut ëd tò vènter".
  29. O "E da 'ndoa më ven-lo che la mare 'd mè Signor a ven-a da mi?".
  30. Cfr. 1 Samuel 2:1-10.
  31. O "ch'a l'han tëmma 'd chiel".
  32. Cfr. Génesi 17:7.
  33. O "na misericòrdia".
  34. Cfr. Lévitich 12:3.
  35. Cfr. Malachia 3:1.